งานแกะสลักไม้บ้านหลุก

ประวัติการแกะสลักไม้บ้านหลุก  

        มี ผู้เล่าให้ ฟังว่านายจันดี แก้วชุ่ม ซึ่งเป็นชาวบ้านนาป้อ อำเภอเมือง จังหวัดลำปางได้มาแต่งงาน มีครอบครัว อยู่ที่บ้านหลุก ตำบลนาครัว อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง ด้วยพื้นฐานของบรรพบุรุษที่เป็นช่าง (สล่า) อยู่แล้วได้ไปพบ เห็นการแกะสลักไม้ ช้าง ม้า ขายที่อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย นายจันดีจึงได้ ซื้อมาแล้วลองทำดู ปรากฏว่า สามารถทำได้เหทือนของที่ซื้อมา เพื่อนบ้านจึงเล่าขาน กันไปทั่วหมู่บ้าน ต่อมามีพ่อค้าคนกลางที่ค้าขายเสื้อผ้าพื้นเมือง ที่กรุงเทพได้มาเห็นและได้ขอ ซื้อช้าง ม้า ที่นายจันดี ไม้แกะสลัก ไปขายที่กรุงเทพฯ ปรากฏว่าขายดี จึงได้สั่งให้แกะสลักไม้ มากขึ้นเรื่อย ๆ ต่อมาเพื่อนบ้าน 3-4 คน ได้ขอให้ นายจันดี ช่วยสอนแกะสลัก ไม้ให้ ด้วยจิตใจที่โอบอ้อมอารีของนายจันดี ที่มีอยู่เดิม จึงได้ทำ การสอนการแกะสลักไม้ให้เพื่อนบ้านเหล่านั้นโดยไม่คิดค่าใช้จ่าย และยังช่วยเหลือเรื่องตลาดให้ด้วย ศิษย์รุ่นแรก ได้นำความรู้ไปสอนลูกหลานบ้านหลุกปัจจุบันหมู่บ้านหลุกเป็นหมู่บ้านที่มีชื่อเสียง ในด้าน การแกะสลักไม้ของ อำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง การแกะสลักไม้ของบ้านหลุกจัดเป็นอุตสาหกรรม ในครัวเรือน โดยทุกคน ในครอบครัวจะช่วยกันทำโดยมีการแบ่งหน้าที่กันนับเป็นสิ่งที่รัฐบาลควรให้การ สนับสนุนและ อนุรักษ์ให้เป็นของดีคู่เมืองลำปางต่อไป จากผลงานการแกะสลักไม้ที่บ้านหลุก และ ความสามารถในการถ่ายทอดความรู้การแกะสลักไม้ของนายจันดี ทำให้นายจันดี ได้รับ พระมหากรุณาธิคุณ จาก สมเด็จพระนางเจ้าพระบรมราชินีนาถให้ ไปสอนแกะสลัก ที่ศูนย์ศิลปาชีพที่บางไทร จังหวัด พระนครศรีอยุธยา นอกจากนั้นยังได้เคยสาธิตการแกะสลักไม้ในงานฤดูหนาว และงานกาชาดจังหวัด ลำปาง และมีนิตยสาร หลายฉบับ ได้นำเรื่องการแกะสลักไม้ของนายจันดีไปลง เช่น นิตยสาร Life and Decor ปัจจุบันบ้านหลุก เป็นแหล่งศึกษาค้นคว้าที่สำคัญของจังหวัด ลำปางด้านการ แกะสลักไม้ ให้กับ นักศึกษา ของมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ วิทยาลัยโยนกและสถาบันราชภัฏลำปาง รวมทั้งผู้สนในทั่วไป

งานแกะสลักที่ไม้บ้านหลุก

ปัจจุบันงานแกะสลักไม้ที่บ้านหลุกซึ่งทำด้วยมือ มีอยู่ 3 ประเภท ดังนี้

1. การแกะสลักเป็นสัตว์ชนิดต่าง ๆ ทั้งสัตว์เลี้ยงและสัตว์ป่า โยส่วนใหญ่จะเป็นสัตว์ 4 เท้า ตัวอย่างเช่น ช้าง ม้า กระทิง เป็นต้น

2. การแกะสลักไม้ เป็นพืชและดอกไม้ เช่น กล้วยไม้ และดอกไม้ชนิดต่าง ๆ

3. การแกะสลักเป็นของใช้ และของประดับบ้าน เช่น ขันน้ำ พานรอง พาย รถมอเตอร์ไซด์ หัวอินเดียนแดง เป็นต้น

ที่มา: http://www.siamwoodcarving.com/wood-carving/193/